13.05.2021

Ekspert: Co wiemy o sytuacji ekonomicznej starszego pokolenia?

Projektując produkty i usługi z myślą o osobach starszych trzeba pamiętać o ich sytuacji ekonomicznej, która obok innych czynników rzutuje na możliwość i wolę nabywania tego co oferuje rynek. Sytuacja ekonomiczna seniorów okazuje się być mocno zróżnicowana, a na możliwości finansowe poszczególnych osób starszych wpływa nie tylko wysokość emerytury, ale też to jakie wydatki muszą ponosić w związku ze stanem zdrowia, niekiedy potrzebami opiekuńczymi własnymi lub bliskich czy innymi opłatami, które trzeba ponieść w miejscu zamieszkania. Firma mPTech, której misją jest czynienie technologii mobilnych przystępnymi dla każdego, wychodzi naprzeciw oczekiwaniom seniorów oferując telefony z dedykowanymi im funkcjami już w cenie od 80 zł.

Wyobraźnia o sytuacji ekonomicznej polskich emerytów jest zdominowana w opinii publicznej przez dwie „konkurencyjne” narracje. Raz mówi się o głodowych emeryturach i osobach starszych jako ludziach zasadniczo niezamożnych, swoje skromne środki lokujących w sferze żywności i leków. Innym zaś razem wskazuje się, że bieda ma częściej twarz dziecka niż staruszki, a ponadto problem braku bezpieczeństwa socjalnego dotyczy głównie młodych – bez pracy lub na niestabilnych umowach – niż osoby w jesieni życia, które otrzymują co miesiąc choćby skromne, ale jednak zagwarantowane świadczenie. Który przekaz niesie więcej prawdy? Nie ma sensu tego rozstrzygać zero-jedynkowo. Jak zauważymy na podstawie statystyk, warto przyjąć, że sytuacja najstarszego pokolenia jest zróżnicowana. Wśród osób starszych można znaleźć zarówno osoby o bardzo trudnej sytuacji materialnej, takie, których sytuacja ekonomiczna jest skromna, lecz stabilna i takie, które mogą sobie pozwolić na nieco szerszy wachlarz zakupywanych usług i produktów. Przyjrzyjmy się temu bliżej.

Emerytalne statystyki

Zwykle dyskusja na ten temat zaczyna się od emerytur i ich wysokości. Przywołajmy więc garść danych.  Pod koniec 2020 roku średnia emerytura w liczącej prawie 6 mln grupy emerytów otrzymujących świadczenia z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (choć to nie wszyscy emeryci w Polsce) wyniosła nieco ponad 2,5 tys. brutto. Przy czym 3,7 mln otrzymywało świadczenia niższe od tej kwoty. Od 1 marca br. minimalna emerytura wynosi 1250 złotych brutto, co oznacza około 1000 złotych „na rękę”. Jest to wielkość oscylująca w okolicach socjalnego minimum. W grudniu 2020 roku taką minimalną emeryturę otrzymywało prawie 230 tys. osób. Jak to się ma np. do najdroższych modeli smartfonów Apple, czy Samsung, których ceny osiągają nawet wysokość 5-6 tys. zł i więcej? Dodajmy też, ze w tym samym okresie wypłacono 310 tys. mniejszych niż minimalna ustawowa emerytura. Taka sytuacja dotyczy osób w wieku emerytalnym  które nie mają wymaganego stażu pracy (20 dla kobiet i 25 dla mężczyzn). Zaznaczmy też, że te 310 tys. to wielkość o 19% większa niż rok wcześniej[1]. W ogóle warto widzieć problem dynamicznie. Już teraz – a w przyszłości zapewne coraz częściej – w wiek senioralny wchodzą i będą wchodzić osoby z pokoleń, których okres aktywności zawodowej przypadał na lata wysokiego bezrobocia. Część osób była lub jest nim dotknięta albo też latami pracowała na umowach nieoskładkowanych, co też przekłada się na przyszłe świadczenia. Ponadto – jak to ma miejsce w przypadku wielu kobiet – na ryzyko emerytalnego niedostatku wpływają przerwy w aktywności zawodowej w związku z opieką nad bliskimi. Swoje robi także wydłużająca się przewidywana długość życia, przez co uzbierany kapitał emerytalny dzieli się przez większą liczbę lat na emeryturze. Wszystko to składa się na to, że emerytury wielu osób bywają skromne. Z tego względu dla kontaktu z rodziną i znajomymi warto postawić na sprawdzone, proste rozwiązania na każdą kieszeń – telefony myPhone – zaprojektowane z myślą o seniorach i ich potrzebach.

Bieda polskich seniorów – prawda czy mit?

Doświadczenie biedy bezsprzecznie dotyka części osób starszych, choć określenie jego dokładnej skali zależy też jak będziemy ją mierzyć. Szczególnie ważnym wskaźnikiem jest ubóstwo skrajne. Osoby nim dotknięte mogą mieć trudności w zaspokojeniu nawet najbardziej elementarnych potrzeb bytowych (związanych z żywnością, odzieżą czy opłaceniem i ogrzaniem lokum, które zamieszkują). Czy problem ten dotyka także osób starszych? Owszem, według danych Głównego Urzędu Statystycznego za 2019 rok skrajne ubóstwo dotknęło niemal 3,8% osób po 65 roku życia[2]. Niemal 1 na 25 osób starszych żyjąca na granicy minimum egzystencji to z pewnością sygnał alarmowy. Pamiętajmy, że w liczbach bezwzględnych otrzymujemy przeszło 200 tys. osób! Osoby takie są głęboko wykluczone także jako potencjalni konsumenci rozmaitych produktów, zwłaszcza wykraczających poza sferę podstawowych potrzeb.

– Coraz więcej osób, szczególnie seniorów, rezygnuje z telefonu stacjonarnego na rzecz komórki. I słusznie, bo te ostatnie są dla emerytów wygodniejsze, a często także tańsze niż tradycyjne aparaty. Mają nieocenioną przewagę i można przez nie rozmawiać zawsze i wszędzie: podczas spaceru, zakupów oraz prac w ogródku. Po drugie, komórka dla seniora pozwoli z większą łatwością zapisać wszystkie kontakty bliskich, by móc je mieć zawsze przy sobie. A to oznacza koniec z szukaniem numerów po notesach i wizytówkach. Ponadto komórka często wyposażona jest też w latarkę, radio FM, budzik, kalkulator, a nawet aparat fotograficzny – tłumacz Kamil Białczyński, Product Manager w firmie mPTech. – Ponadto, dobry telefon klasyczny można kupić już od 80 zł, a dostępne są modele o różnych konstrukcjach: ze stacją ładującą, z klapką i rozsuwaną obudową oraz z funkcjami przygotowanymi z myślą o seniorze. Te ostatnie telefony są proste w obsłudze, z dużymi klawiszami i obrazkowym menu, oferują długi czas pracy na jednym ładowaniu. Są wyposażone w przycisk SOS, dający możliwość nawiązania połączenia / wysłania wiadomości sms do wcześniej zaprogramowanego numeru, za pomocą jednego kliknięcia. Dodatkowo, modele takie jak myPhone Halo Q 4family i Q+ 4family oferują dodatkowo dostęp do bezpłatnej aplikacji 4family dającej większe bezpieczeństwo i więcej możliwości w zakresie kontaktu z bliskimi – uzupełnia Kamil Białczyński.

Pamiętajmy jednak i o tym, że decyzje zakupowe w przypadku osób starszych zależą nie tylko od obiektywnych czynników dochodowych, ale także od wielu innych, znacznie bardziej miękkich czynników, związanych z przyzwyczajeniami, upodobaniami ale też obawami, np. z o przyszłość w obliczu pogorszenia zdrowia swojego czy bliskich. Dane statystyczne pokazują też większy niż w przypadku młodych udział wydatków zdrowotnych, zwłaszcza związanych z zakupem leków jakie gospodarstwa z osobami starszymi muszą ponosić. To również wyznacza pole manewru jeśli chodzi o możliwości nabywania produktów i usług poza sferą potrzeb podstawowych. Choć wydatki zdrowotne bywają wśród poszczególnych osób starszych wysokie, także w tej kwestii nie możemy generalizować i sprowadzać opinii o potencjale konsumenckim starszej generacji głównie do zakupu farmaceutyków (według danych za 2018 wydatki zdrowotne stanowiły statystycznie 8% wszystkich wydatków jakie ponoszą gospodarstwa emeryckie, podczas gdy dla ludności ogółem było to 5,1%)[3].

***

Przywołane w tekście dane pokazały, że myśląc o sytuacji ekonomicznej starszego pokolenia należy wyzbyć się uogólnień. Problem ubóstwa na starość jest poważny i może on rosnąć, jednak nie oddaje sytuacji wielomilionowej grupy emerytów, z których część już dziś żyje w warunkach względnego socjalnego bezpieczeństwa ekonomicznego. Nie oznacza to życia w dostatku czy w luksusie, ale pozwala na uczestnictwo na rynku dóbr i usług, w tym także tych związanych z nowoczesnymi technologiami komunikacyjnymi.

dr Rafał Bakalarczyk
Ekspert Instytutu Polityki Senioralnej

[1] Emerytury niższe niż najniższa emerytura – Opracowania tematyczne – ZUS

[2] Główny Urząd Statystyczny, Zasięg ubóstwa ekonomicznego w Polsce w 2019r., Warszawa 2020

[3] Główny Urząd Statystyczny, Emerytury i renty w 2018 roku, Warszawa 2020 s.78

myPhone-FB-2021_05-Dzien Dziecka
21.04.2021
Akcja: Zamień swojego starego HAMMERA na nowego
Bez tytułuHammer
13.05.2021
Telefon dla dziecka? Smartband z funkcją telefonu? Polecamy urządzenia na prezent

Bądźmy w kontakcie

Odwiedź nas na Facebooku
Opłaca się zostać z nami na dłużej!
Zapisz się na nasz newsletter
Zero spamu, tylko ciekawe treści

Dziękujemy za zapisanie się na nasz newsletter!